Эхлэл        Байгаль орчин        Боловсрол        Гэмт хэрэг        Гэр бүл        Нийслэл        Орон нутаг        Хөдөө аж ахуй         Хууль, эрхзүй        Шашин        Эрүүл мэнд
Image
Ц.Цолмон: Уучлаарай, Монгол Улс дампуурлын ирмэгт ирчихээд байна
Image
"Алтан өргөө 2020"-ын бүтээлүүд эхнээсээ тодров
Image
Д.Лхамжав нарын зургаан хүнийг УИХ-ын Тамгын газрын дээд шагналаар шагнав
Image
15 суманд төрийн үйлчилгээг цахимаар авах боломж бүрдлээ
Image
Их Британид олон хүнийг баривчилжээ
Image
Байдрагийн гүүр-Алтай чиглэлийн авто замын суурийн ухмал, завсрын тулгуур байгуулах ажил 100% хийгджээ
Image
Ухаалаг нэрийн хуудас - Цаасаа хэмнэж, хэрэглээгээ ухаалаг болгоё
Image
Хувийн санхүүгээ удирдах зургаан арга
Image
Дэлхийн хамгийн залуу улстөрчдийг танилцуулах нь + Тэднээс юу сурч болох вэ?
Image
Н.Номтойбаярыг цагдан хорих шийдвэр гаргажээ
Image
Яг одоо Франц бүсгүйчүүдийн бүрдүүлж бүй 7 төрх
Image
Олон улсын энхийг сахиулагчдын өдөр тохиож байна
Image
Колумбийн дизайнерууд авс болдог эмнэлгийн орыг хатуу цаасаар бүтээжээ
Image
УБТЗ-ын ХХН-ийн дарга асан Л.Пүрэвбаатарыг эрүүгийн хариуцлагаас чөлөөлжээ
Image
ХОТЫН ДАРГА С.АМАРСАЙХАНЫГ НЭН ДАРУЙ ОГЦРУУЛЪЯ, ЕРӨНХИЙ САЙД АА
Image
Ши Жиньпин цэргийн бэлтгэлээ сайжруулахыг хүсэв
Image
Дундговь аймагт анхны дугуйн зам ашиглалтад орно
Image
Таныг хормын дотор тодорхойлох "Дөрвөн хаалга"-ны сонжоо
Image
"Саарал жагсаалтаас гарвал Европын холбооны жагсаалтад орохгүй байхад давуу байдал үүснэ"
Image
Дундговь аймагт анхны дугуйн зам ашиглалтад орно
Image
Зэсийн үнэ өсөж, алтны ханш буцаж сэргэв
Image
Интернетээр "хулхидуулсан" хүмүүсийн хөгжилтэй зургууд
Image
“COVID-19” халдвар хүндрэх эрсдэлийг нэрлэжээ
Image
Үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэнгийн захирал С.Эрдэнэтуулыг үүрэгт ажлаас нь чөлөөллөө
Image
Үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэнгийн захирал С.Эрдэнэтуулыг үүрэгт ажлаас нь чөлөөлөв
Image
Хятад-Монгол-Оросын эдийн засгийн зурвасын хэтийн төлөвийг хэлэлцэв
Image
Венесуэл хоол хүнс, эм тариа алтаар худалдан авахаар тохиролцжээ
Image
Ө.Энхтүвшин: Казахстан улс руу зургадугаар сарын эхний хагаст нислэг үйлдэх төлөвлөгөөтэй байна
Image
Ц.Баатархүү: АН-аас нэр дэвшүүлсэн 76 хүнийг СЕХ бүртгэсэн болохыг албан ёсоор мэдэгдье
Image
Дэлхийн стартап экосистемийн 2020 оны тайланд Улаанбаатар хотыг онцолжээ
Image
Зургаан байршилд хурд хэмжиж байна
Image
COVID-19 халдвар хүндрэхэд таргалалт ихээр нөлөөлж байна гэж АНУ-ын судлаачид үзжээ
Image
Хүүхэд юу хүсдэг вэ?
Image
Жижиглэнгийн худалдаачид цементийг үйлдвэрээс авч зарахдаа үнийг нь хөөрөгдөж байна"
Image
Амиа алдсан хүүхдүүдийн хоёр нь ах дүүс байжээ
Image
Сонгинохайрхан дүүрэгт ДӨРВӨН МАШИН мөргөлдсөн ноцтой осол гарлаа
Image
"Улс төрийн чансаа тогтоох шалгаруулалт, санал асуулга явуулсан хувь хүнийг 20 сая, хуулийн этгээдийг 200 сая төгрөгөөр торгоно"
Image
Д.Нямхүү: ОХУ-аас ирсэн 13 хүнээс коронавирусийн халдвар илэрч, батлагдсан тохиолдол 161 боллоо
Image
Тэсэрч дэлбэрэх 230 гаруй галт хэрэгслийг аюулгүй болголоо
Image
Туйлын бүсэд амьдардаг Эскимочууд
Image
Тахалтай орнууд хөл хориогоо сулруулаад байх, манайх чангалаад байх аль нь зөв бэ
Image
Уок: нийт 570 оюутан эх орондоо ирлээ
Image
НАСА, SpaceX-ийн хамтарсан түүхэн нислэг цаг агаарын улмаас хойшлогдлоо
Image
Байгаль хамгаалах сангаас тусгай тоноглолын хоёр автомашин гардуулан өглөө
Image
Боловсролын байгууллагуудад хяналт, шалгалт явууллаа
Image
Цар тахлын үед зай барих бүтээлч шийдлүүд
Image
Хуульч Ж.Эрхэмбаатар хандивын аянаа эхлүүлэв
Image
Хонг Конгийн өөртөө засах статус үгүй болсныг Трампын засаг захиргаа зарлав
Image
Ө.Энхтүвшин: Казахстан руу 6 дугаар сарын эхний хагаст тусгай нислэг үйлдэж иргэдээ авах төлөвлөгөөтэй байна
Image
ОХУ-аас өчигдөр ирсэн 230 оюутан, иргэдийг Улаанбаатар хүртэл галт тэргээр тээвэрлэх ажил явагдаж байна
Image
Д.Дагвадорж: Эх оронч миний шүтээний сүнс амирлах болтугай!
Image
“Эх орноосоо урвасан” гэх хэргийн цаана…
Image
Иргэн бүрт хүрэх томоохон худалдааны төв нээлтээ хийнэ
Image
"Сити Их сургууль-Сошиал Солиорол"-ийг авьяас гэж андуурав
Image
Солонгос улсад ажиллаж байгаа эмэгтэй эрчүүддээ хандаж хэлсэн үг
Image
С.Гантогоо "Тарагтай боов"-ийг чимнэ
Image
МАХН-ын дарга СЕХ-нд бичиг баримтаа хүргэлээ
Image
“Автомашингүй өдөр”-өөр томоохон зах, худалдааны төвүүд амарна
Image
Хуулийн байгууллагууд иргэдэд үйлчилж байна
Image
Н.Цэлмүүн "Улаанбаатар Марафон 2018"-д хүч үзнэ.
Image
“МОД ТАРИХ ҮНДЭСНИЙ ӨДӨР”-ИЙГ ОРОН ДАЯАР ЗОХИОН БАЙГУУЛНА
Image
Хосуудын туршиж үзэх 64 байрлал
Image
ӨНӨӨДӨР “ОЛОН УЛСЫН СУВИЛАГЧДЫН ӨДӨР” ТОХИОЖ БАЙНА
Image
“ТАТВАР БИДНИЙ АМЬДРАЛД” УРАЛДААНЫ ДҮН ГАРЧЭЭ
Image
Өнөөдөр гахай өдөр
Image
Жүжигчин Ариукаагийн нөхөр шүүгч Наранзунг доромжлов
Image
Гэртээ хүнсний сода хэрэглээд, 10 насаар хурдан залуужаарай! Яг энэ заавраар нь хийгээрэй!
Image
Хөрсний бохирдол нь гэр хорооллын 200 000 нүхэн жорлонгоос зонхилж үүсчээ
Image
ЕС-ын айлчлал үргэлжилж байна
Image
18 настай модель бүсгүй дөнгөж танилцсан эмчтэй секс хийсний дараа нас баржээ
Image
Орхон аймаг өрсөлдөх чадвараараа тэргүүллээ
Image
“Фэйсбүүк” 3000 хүнийг хөлсөөр ажиллуулж байна
Image
Тэргүүн хатагтайн эрэлд
Image
Номоор амьсгалсан өдрүүд эхэллээ
Image
Д.Цогтбаатар: Хэт үндсэрхэг, туйлширсан үзлийг хамгийн сайн барих үзэл бол зүүн төвийн үзэл баримтлал
Image
Усыг хэзээ уухыг, хэдий хэмжээгээр уухыг хүний бие организм өөрөө мэддэг
Image
Элгэнд юу сайн болон элэг юунд дуртай вэ ? Хадгалаад аваарай
Image
Хятадууд Саран дээр амьдрахаар бэлтгэж байна
Image
БАЯНХОНГОРТ ОХУ-ЫН СОЁЛ, ШИНЖЛЭХ УХААНЫ ТӨВИЙН САЛБАРЫГ БАЙГУУЛЛАА
Image
Манай улсын нутгаар түүхий нефть тээвэрлэж эхэллээ
Image
“Аврагч-2016” тэмцээнд 14 багийн 214 алба хаагч оролцов
Image
Насанд хүрээгүй хүүхдээр хурдан морь унуулбал хариуцлага тооцно
Image
Г.Маралмаагийн 23 жилийн ялыг хэрэгсэхгүй болгожээ
Image
Яллагдагч М.Энхсайханы урьдчилсан хэлэлцүүлгийн шүүх хуралдаан маргааш болно
Image
БАЯНХОШУУ ДЭД ТӨВИЙН 240 ОРТОЙ ХҮҮХДИЙН ЦЭЦЭРЛЭГ ЕСДҮГЭЭР САРД АШИГЛАЛТАД ОРНО
Image
Б.УНДАРМАА ГИШҮҮН СЭТГҮҮЛЧ БҮСГҮЙГ МЭДЭЭЛЛЭЭ УСТГАХЫГ ХҮСЭН МӨНГӨ САНАЛ БОЛГОЖЭЭ
Image
Яагаад орой бүр алимны цуутай усанд хөлөө дүрэх ёстой вэ?
Image
БАЙНГЫН ХОРОО, ЧУУЛГАН ХУРАЛДАНА
Image
ӨНӨӨДӨР 56 НАС ХҮРЭХ БАЙСАН С.ЗОРИГ АГСНЫ ХӨШӨӨНД ЦЭЦЭГ ӨРГӨЛӨӨ
Image
ТОМ ТӨСЛҮҮД ХЭРЭГЖИЖ ЭХЛЭХЭД ЭДИЙН ЗАСАГТ БОДИТ ЭЕРЭГ НӨЛӨӨ ҮЗҮҮЛНЭ ГЭВ
Image
Энхтайваны гүүрний хашлага нуржээ
Image
Солонготын давааны замын эргэлттэй хэсэгт осол гарчээ
Image
Владимир Жириновский сэтгүүлч залууд бэлгийн дарамт үзүүлжээ
Image
Гаальд хураагдсан автомашинуудыг худалдана
Image
Ерөнхий сайд өнөөдөр Хятадаас ганзага дүүрэн ирнэ
Image
МОНГОЛ УЛС ОЙГ АШИГЛАЖ, ХАМГААЛАХ НӨХӨРЛӨЛҮҮД АЖИЛЛУУЛСНААР ТҮЙМЭР 10 ДАХИН БУУРЧЭЭ
Image
Ким жон уны гарт АНУ-г, Б.Хурцын гарт МАН-ыг устгах цөмийн товчлуур байгаа
Image
АЗИЙН ХӨГЖЛИЙН БАНКНААС АВАХ САНХҮҮЖИЛТИЙГ СОЁРХОН БАТЛАХЫГ ТҮР ХОЙШЛУУЛАВ
Image
Г.Занданшатар: Үндсэн хуулийн нэмэлт, өөрчлөлтийг амьдралд хэрэгжүүлэхэд хүн бүрийн хүчин зүтгэл чухал
Image
Ардчилсан хувьсгалыг дэмжсэн гээд сургуулиасаа хөөгдөж, диплом ч үгүй төгссөн хүмүүс олон бий
Image
“БООЖ ҮХЛЭЭ” утааны эсрэг жагсаалд компаниудыг нэгдэхийг уриаллаа.
Image
ДЭЛХИЙД АЛДАРТАЙ 10 АМЬТНЫ ХҮРЭЭЛЭН
Image
Газрын тосны боловсруулах үйлдвэрийн дэд бүтцийн ажил эхэллээ
Image
АНУ-ТАЙ ЯРИА ХЭЛЭЛЦЭЭ ХИЙХ АСУУДЛЫГ ХЭЛЭЛЦЖЭЭ
Image
ТАТВАРЫН ОРЛОГЫН ТӨЛӨВЛӨГӨӨ 101.4 ХУВИАР БИЕЛЖЭЭ
Image
БНАСАУ-Д ХҮНСНИЙ ТУСЛАМЖ ҮЗҮҮЛЖ МАГАДГҮЙ
Image
Монгол, Хятадын хэвлэл мэдээллийн форум болж байна
Image
ГОЛОМТ БАНК ДИЖИТАЛ БАНКНЫ ҮЙЛЧИЛГЭЭГ ХАРИЛЦАГЧДДАА БОДИТООР ХҮРГЭЖ ЭХЭЛЛЭЭ
Image
20 настай Монгол охин алдарт ”Vogue” -ийн нүүрийг чимлээ
Image
Б.ПҮРЭВДОРЖ: Ш.БАТХҮҮГИЙН МӨНГИЙГ МАН-ЫН УДИРДЛАГУУД ХЭРЭГЛЭСЭН БАЙХ
Image
Image

"ХИЧЭЭНГҮЙ САЙД” Б.ЦЭРЭНДОРЖИЙН АМЬДРАЛ, ТҮҮХЭН ЗАМНАЛЫГ ХАРУУЛСАН ҮЗЭСГЭЛЭН НЭЭВ

Монголын төр, нийгмийн зүтгэлтэн “Хичээнгүй сайд” Б.Цэрэндоржийн амьдрал, туулж ирсэн түүхэн замналтай холбоотой 70 гаруй биет үзмэрийг дэлгэсэн нэгэн сонирхолтой үзэсгэлэнг өнөөдөр Монголын Үндэсний музейд  нээлтээ хийв.
Энэ бол XX зууны түүхэнд эрдэм ухаан, гавьяа зүтгэлээрээ тодрон мөнхөрсөн төрийн хийгээд бичгийн их эрдэмтэн, ард олноо “Хичээнгүй сайд” хэмээн алдаршсан “БНМАУ-ын анхны Ерөнхий сайд” Б.Цэрэндоржийн 150 жилийн ойд зориулсан үзэсгэлэн юм. Энэхүү үзэсгэлэнг түүний үйл хэргийг мөнхжүүлэн хойч үедээ сурталчлан таниулах зорилгоор БСШУСЯ, Монголын Үндэсний музей, Архивын ерөнхий газар, “Хичээнгүй сайд” сан хамтран зохион байгуулав.

Үзэсгэлэнгийн нээлтэд БСШУС-ын сайд Ц.Цогзолмаа хэлэхдээ, “Монгол төр, нийгмийн нэрт зүтгэлтэн, “Хичээнгүй сайд” бага наснаас бичиг эрдэмд шамдан, монгол, манж, хятад хэл бичгийг зэгсэн сайн сурч, тухайн цаг үеийнхээ бичгийн боловсролтой нэгэн болсноор идэр залуугаас төрийн алба хашсан билээ. XX зууны эхний мөчлөгт Монгол орон, монголчуудын түүхэнд тохиосон олон үйл явдлын гэрч, оролцогч байсан энэ хүмүүн үндэсний сэргэн мандалын эхийг тавьсан 1911 оноос хойш насан эцэслэх хүртлээ Монгол төрийн албанд хоёргүй сэтгэлээр зүтгэж, эрдэм ухаан, хүч хөдөлмөрөө зориулсан бөгөөд Монгол Улсын Ерөнхий сайдын албыг хашиж, төрийн дотоод, гадаад бодлогыг тодорхойлон, хууль цааз боловсруулж, иргэний боловсрол, шинжлэх ухааныг хөгжүүлэх, улс орныг батлан хамгаалах үйл хэргийг удирдаж байсан юм. Б.Цэрэндорж гуай эрдэм билэг төгөлдөр нэгэн байж, идэр залуу насандаа хэлмэрч, орчуулагч хийж, улмаар орчин цагийн шинжлэх ухааны байгууллага-Судар бичгийн хүрээлэнгийн Хүндэт гишүүнээр сонгогдож, ном бүтээл туурвин тусгай шагнал хүртэж, Монгол Улсын Бичгийн гавьяаны тэргүүн зэргийн одонг анх хүртсэнийг бахархан тэмдэглэж байна. Түүний хийж бүтээсэн бүхнийг нэгэн удаа өгүүлж үл барах тул монголчууд нийгэм, төрийн байгууллаа өөрчлөн шинэчилж, нүүдэлч малчдын нийгэмээс орчин үеийн улс болох суурийг тавилцсан гавьяатан болохыг онцлон тэмдэглэж байна” гэв.



Үзэсгэлэнд  "1913 оны нэгдүгээр сард Оросын Эзэн хаанаас шагнасан гэгээн Станиславын одон, Хятадын Засгийн газраас шагнасан Үнэн гэрэлтийн одонгийн үнэмлэх, Монгол Улсын анхны “Бичгийн гавьяаны одон”, 1925 онд Зөвлөлт Орос улсаас бэлэглэсэн бичгийн болон цайны хэрэгсэл, өөрийнх нь хэрэглэж байсан хормойн боолт, цүнх, цаг, хүү Юндэн, түүний гэргий Ц.Лхамсүрэн нарын эдэлж хэрэглэж байсан эд өлгийн зүйлий дээжлэн тавьжээ.
 
Эл үзэсгэлэнгээс монгол хүн утга учиртай амьдрахын үлгэр дууриал, төрийн хүний намба, алсын хараатай гарамгай зүтгэлтний намтар цадиг, XX зууны Монголын түүхийн гэрч болсон гэрэл зураг, мартериалтай танилцаж эх түүхээрээ бахархах, өв уламжлалаас суралцах боломжтой. Үзэсгэлэн энэ сарын 27-ныг хүртэл олон нийтэд нээлттэй ажиллах юм.

Энэ үеэр “Хичээнгүй сайд” сангаас бэлтгэн хэвлүүлсэн “Ардын төрийн ахмад зүтгэлтэн Балингийн Цэрэндорж, “Хичээнгүй сайд Цэрэндорж”, “Юндэнгийнхэн” номын нээлт болов.



“Монголын түүхийн XX зууны эхэн үеийн он жилүүдэд гурван төрийн үед дагалдан туслах бичээчээс Ерөнхий сайд хүртэлх албан тушаал хашиж, туурга тусгаар улс орныхоо мандал бадралын төлөө зүтгэж явсан Хичээнгүй сайдын тухайн үеийн түүхэнд түүний гүйцэтгэсэн үүрэг, байр суурийг олон янзаар үнэлж дүгнэдэг. Тэгвэл Хичээнгүй сайдын амьдрал, тэмцэл, үйл ажиллагааны тухай олон талаас нь нухацтай бичсэн энэхүү хоёр ном түүхч, судлаач, оюутан сурагч хэнд ч болов гарын авлага болно гэдэгт найдаж байна” хэмээн Хичээнгүй сайд Б.Цэрэндоржийн ач охин, "Хичээнгүй сайд" сангийн тэргүүн, доктор Ю.Эрдэнтуяа хэллээ. Мөн тэрбээр "ганцаас газар дүүрнэ" гэгчээр Хичээнгүй сайдын ганц хүү Ц.Юндэнгийнхэн, түүний үр, ач, зээ өдгөө 100 гаруй ам бүлтэй өнөр өтгөн айл өрх болж, Хичээнгүй сайд өвөөгийнхөө 7 дахь үеийг залгамжилж явна. Хорвоогийн жаргал зовлонг хамтдаа туулж, үр хүүхдээ эрүүл саруул, эрдэм номтой, энгүүн төлөв хүмүүжилтэй, болгохын төлөө ариун үйлсэд сэтгэл, зүрхээ харамгүй зориулсан аав, ээж хоёрын минь бодит үлгэр дууриал эдүгээ хийгээд хойч үеийнхэнд сургамж болно хэмээн найдаж энэхүү дуртгалыг эмхлэн бичсэнээ хэллээ.
 
Ж.Болор

Гэрэл зургийг Б.Чадраабал

СЭТГЭГДЭЛ

Comments


Fatal error: Call to undefined function write_cache() in /var/www/html/xac/ww.focusmedee.mn/cache_footer.php on line 6