Эхлэл        Байгаль орчин        Боловсрол        Гэмт хэрэг        Гэр бүл        Нийслэл        Орон нутаг        Хөдөө аж ахуй         Хууль, эрхзүй        Шашин        Эрүүл мэнд
Image
Сур харваачид цэц мэргэнээ сорьж байна
Image
#СПОРТАЯЛАЛ: Монгол хүн нум сум бариад босоход эвийг нь олоод харваж чадна
Image
БНХАУ гадаадын 23 компаниас махан бүтээгдэхүүн импортлохоо түр зогсоожээ
Image
ОХУ-ын Гадаад хэргийн сайдын илгээлтийг уламжлав
Image
НҮБ-ын АЗ Сирид хүмүүнлэгийн тусламж хүргэхтэй холбоотой асуудлаар тохиролцож чадсангүй
Image
Наадмын үеэр эмнэлэг 10-16 цагт үйлчилнэ
Image
Япон, АНУ сарыг эзэмшихэд хамтран ажиллахаар болов
Image
Энэ долоо хоногт Алтанбулаг боомтоор 2615 тн бодис, бараа бүтээгдэхүүн импортолжээ
Image
Ч.Уранхолбоо: Аав минь наадмын хамгаалалтад гарчихаад орой гэртээ тоосонд даруулчихсан орж ирдэг байж билээ
Image
БНХАУ-ын Эквадор улсаас импортолсон хөлдөөсөн сам хорхойн баглаа боодлоос коронавирус илэрчээ
Image
Б.Янжмаа: Хонг Конгт бүх сургуулийн үйл ажиллагааг Даваа гарагаас эхлэн зогсоохоор болжээ
Image
ХУРДАН МОРЬ: Их насанд 210 гаруй хурдан хүлэг шандас сорино
Image
"Коронавирусийн халдвартай тохиолдол илрээгүй. Гурван хүн эдгэрч эмнэлгээс гарлаа"
Image
Х.Баттулга: Монгол орны суу алдар дэлхий даяар дуурсах олон сайхан учир тохиол бүрдлээ
Image
"Өчигдөр дэлхий дахинд нэг өдрийн дотор хамгийн олон хүн коронавирусийн халдвар авсан өдөр боллоо"
Image
АЗАРГА: Төв аймгийн Баян сумын харьяат Б.Нямжавын хээр азарга улсын наадамд түрүүллээ
Image
Наадмын өдрүүдэд зах, худалдааны төвүүдийн ажиллах ЦАГИЙН ХУВААРЬ
Image
Коронавирусийн цар тахал хүлэмжийн хийг түүхэн дээд хэмжээгээр бууруулжээ
Image
"Нийслэлийн айл өрх бүрийн хойморт аз жаргал цалгиж, түүхт их улсын хийморь жавхаа мөнхөд бадраг"
Image
Умард Солонгосоос оргосон Масажи Ишикавагийн түүх
Image
Туркийн ерөнхийлөгч Гэгээн Софийн сүмийг Исламын шашны сүм болгох зарлиг гаргалаа
Image
Туркийн ерөнхийлөгч Гэгээн Софийн сүмийг Исламын шашны сүм болгох зарлиг гаргалаа
Image
Өнөөдөр төвийн аймгуудын нутгийн зүүн хэсэг, зүүн аймгуудын ихэнх нутгаар усархаг бороо орно
Image
ВИДЕО: 07:30 цагийн байдлаар нийслэлээс Эмээлтийн товчоогоор гарч буй замын хөдөлгөөний ачаалал нэмэгдэж байна
Image
Буриад сурын харваанд Х.Баасандорж, Б.Пунсалдулам нар түрүүллээ
Image
МУАЖ Д.Самбуу: Хүчтэний Өлгий ...
Image
2020.07.11: Баяр наадмын хөтөлбөр
Image
104 хурдан азарга гарааны зурхай руу хөдөллөө
Image
Эе, эвээ ололцох, хамтын хөдөлмөр эхлэхэд сайн хэмээжээ
Image
Бороотой, 21-23 хэм дулаан байна
Image
"Ээжийнхээ хайраар ..." дуу шинэ клиптэй боллоо
Image
Их зохиолч, нийгмийн зүтгэлтэн Д.Нацагдорж, Пагмадулам "амилан" цогцоллоо
Image
Хүүхдийн зуслангийн 2020 оны ээлжийн хуваарь болон үнэ
Image
Наадмын өдрүүдэд Мэргэжлийн хяналтын байцаагчид өндөржүүлсэн бэлэн байдалд ажиллана 
Image
Өндөр орлоготой 10 албан тушаалтны ХОМ-ийг хянажээ
Image
Шатахуун, автомашин, эрчим хүчний импорт буурчээ
Image
Гадаад худалдаа эхний хагас жилд 368 сая ам.долларын ашигтай гарлаа
Image
Үерийн түвшинг давж буй голууд
Image
"Хот хоорондын зорчигч тээврийн автобусууд цагийн хуваарийн дагуу хэвийн явж байна"
Image
Төв аймгийн Эрдэнэ сум орох замд тээврийн хэрэгсэл зорчиход хүндрэлтэй нөхцөл
Image
Сэрэмжлүүлэг: Гол мөрний усны түвшин 10-55 см даван үерлэж байна
Image
Бэлэн байдлын зэрэгт шилжүүлсэн хугацааг 07 дугаар сарын 31-нийг хүртэл сунгалаа
Image
Соёлын сайд С.Чулуунтай холбоотой зохиогчийн эрх зөрчсөн гэх мэдээллийг ШУА няцаав
Image
56 дуут цамхгаар зарлан мэдээлэл хүргэнэ
Image
Нийслэлийн төсөв иргэдэд нээлттэй боллоо
Image
Нийслэлд зарлан мэдээллийн 56 дуут цамхгаар гурван цаг тутамд цаг агаарын мэдээ,сэрэмжлүүлгийг хүргэнэ
Image
Дархан-Уул, Арвайхээр, Чойр, Мандалговь, Өндөрхаан чиглэлд зорчихгүй байхыг анхааруулж байна
Image
ОХУ-ын Холбооны Хурал "Монгол, ОХУ-ын найрсаг харилцаа, иж бүрэн стратегийн түншлэлийн тухай гэрээ"-г баталлаа
Image
Хүнсний ногооны үнэ тогтворжиж байна
Image
Аяллын 10 АЛТАН ДҮРЭМ
Image
Мобикомоос татгалзъя
Image
ТАНЫ ГАР УТСЫГ ТАГНАЖ БАЙГАА ЭСЭХИЙГ ХЭРХЭН МЭДЭХ ВЭ?
Image
Өргүй Монгол хөдөлгөөн "өр"-өө тэглэхийг шаардлаа
Image
Г.Эрхэмбаяр хамтлагийнхаа бүсгүйтэй хайр сэтгэлийн холбоотой болжээ
Image
Ц.Энхбаяр: С.Баярыг эргүүлэн тат, надад одоо айх зүйл байхгүй
Image
Б.Шижирбат "Авьяаслаг Америкчууд" шоунаас хасагдлаа
Image
Ерөнхийлөгч Х.Баттулга Батсүмбэрт ажиллана
Image
Хорхог бол Хор+Хог биш, Харин…
Image
Үсийг эрүүл болгох үс уналтын эсрэг жорууд хадгалаад аваарай
Image
Хүн дайраад осолын газраас зугтажээ
Image
Б.Бат-Энэрэл хүү 7 сарын 7-ны өдөр 7 цагт төрсөн
Image
ТӨВӨД ХҮМҮҮСИЙН УРТ НАСЛАДАГ НУУЦЫГ ЭРДЭМТЭД ИЛРҮҮЛЖЭЭ!
Image
Жүжигчин И.Одончимэг өдгөө 50 нас хүрч байгаа хэдий ч гэрлэх санал хүлээн авч олныг ангайлгав.
Image
Х.Баттулга: Эв нэгдлийг эрхэмлэсэн Ерөнхийлөгч байна
Image
Энэ зуны ээлжит одоор Б.Баярмаа тодров уу?
Image
Элчин сайд нарыг эгүүлэн татах тухай албан бичигт хариу өглөө
Image
Голомт банкны зэс картын эзэмшигчид Эх орноороо хөнгөлөлттэй аялах боломжтой
Image
Х.Баттулгын дараагийн зөвлөхөөр Д.Пүрэвдаваа томилогдох уу?
Image
Өнөөдөр ихэнх нутгаар бороотой
Image
Зөвхөн нийтийн галт тэргэнд харах боломжтой зүйлс /27 фото/
Image
С.Батцэцэг Хөдөлмөрийн баатар боллоо
Image
МУ-ын Ерөнхийлөгч Х.Баттулга: Зөвлөхүүдээ томилоно
Image
Энэ гайхалтай тенүүдийг хэрхэн тавмдаг гээч Тень тавих 20 санаа
Image
Маск "Энэ миний наадам" хошин шог
Image
Түрийвчинд тань мөнгө тогтохгүй байгаа бол та эдгээрийг хэрэгжүүлээд үзээрэй
Image
УИХ-ын гишүүн Л.Энх-Амгалан Ц.Содномдоржид хаш цагаан хөөргөө бэлэглэлээ
Image
Дуучин бүсгүй тайзан дээр тогонд цохиулан нас баржээ
Image
Түймэрт явсан залуусаараа аархая
Image
ТА ЯМАР РАШААН СУВИЛАЛД, ЯМАР ҮНЭЭР, ЯАЖ ЯВАХ ТУХАЙ ТАНИЛЦААРАЙ
Image
Чингэлэгт даруулсан хүүхдийн биеийн байдал хүнд байна
Image
Хэт хурдан хөгшрөх өвчтэй охин 18 насны төрсөн өдрөөрөө мөрөөдлөө биелүүлж найз залуутай болсон байна. Гэвч найз залуу нь төрсөн өдрөөр нь хамт хоноод л маргааш нь салахаар шийджээ. Учир нь юунд байв?
Image
Ч.Өнөрбаяр: Ерөнхий сайдад УИХ-аас танд гэрийн даалгавар өгсөн байна
Image
ӨСВӨРИЙН БАГ ТАМИРЧИД УАШТ-Д АМЖИЛТТАЙ ОРОЛЦЛОО
Image
Архины эхүүн үнэрийг хэрхэн хялбархан дарах вэ?
Image
НӨАТ-ын урамшуулал: Гурван сая төгрөгийн 23 азтан тодорлоо
Image
Мисс, жүжигчин Б.Гэрэлчулуун ёстой нэг амжуулдаг бүсгүй юм гээч...
Image
ШЕЗ-ИЙН ГИШҮҮДИЙН МАРАФОН ЭХЭЛЛЭЭ
Image
ТӨМӨР ЗАМЫН ОСОЛД ОРСОН ИРГЭДЭД 300 МЯНГАН ТӨГРӨГИЙН НӨХӨН ОЛГОВОР ӨГЧ БАЙНА
Image
Нүүрний хэлбэрээр нь шинжье:Араар тавьж болзошгүй эрчүүд
Image
САЙНШАНД СУМЫН ДОЛООН БАГИЙН АЖЛЫН АЛБА ИЖ БҮРЭН КОМПЬЮТЕРТЭЙ БОЛЛОО
Image
ЦЕГ АВТО БААЗЫН ШИНЧЛЭЛ ХИЙВ
Image
БНСУ-Д МОНГОЛЧУУДЫГ ҮНЭТ ЭДЛЭЛИЙН ДЭЛГҮҮРТ ОРОХЫГ ХОРИГЛОВ
Image
Элэгний вирус тодорхойлох оношлогоог үнэ төлбөргүй хийж байна
Image
ҮСЧИН, ГОО САЙХНЫ ГАЗРУУД ХЭРЭГЛЭСЭН БАГАЖАА ХАЛДВАРГҮЙЖҮҮЛДЭГГҮЙ ЗӨРЧИЛ НИЙТЛЭГ ИЛЭРЧЭЭ
Image
ХОРШООЛЛЫН АСУУДЛААР ӨНДӨР ТҮВШНИЙ ХЭЛЭЛЦҮҮЛЭГ БОЛОВ
Image
Амилсан ”архичин” хөнжил нэхэв
Image
Л.БОЛД: ХОЁР МУУГААС ХАМГИЙН МУУГ НЬ ЭХЛЭЭД ЗАЙЛУУЛАХ ЁСТОЙ
Image
Ц.НЯМДОРЖ САЙД СЭТГҮҮЛЧДИЙГ ХУУЛЬ БУСААР ТАГНАЖ, ЧАГНАСАН ГЭХ АСУУДАЛ БИЙ
Image
ХУДАЛДААНЫ ЭРГЭЛТИЙН ХЭМЖЭЭГ 300 САЯ АМ.ДОЛЛАРТ ХҮРГЭХ САНАЛ ХАРИЛЦАН ТАВИВ
Image
Ardchilal mn 7 хоногийн тойм
Image
Д.Эрдэнэбат: 2017 он бол АН-ын шинэчлэлийн жил болно
Image
Хойд Солонгост төрийн өндөр албан тушаалтнуудыг цаазалжээ
Image
Хацу башё: Точиношин маргааш давбал анх удаагаа Гүрж бөх түрүүлнэ
Image
БҮРТГЭЛИЙН ХУУЛИУДЫН ШИНЭЧИЛСЭН НАЙРУУЛГЫН ТӨСЛИЙН ХЭЛЭЛЦҮҮЛЭГ ХИЙВ
Image
Х.Клинтонд эрүүгийн хэрэг үүсгэх шаардлагагүй гэж үзлээ
Image
ХҮНСНИЙ БҮТЭЭГДЭХҮҮНИЙГ АВТОМАТ ЖОЛООДЛОГОТОЙ ТЭЭВРИЙН ХЭРЭГСЛЭЭР ХҮРГЭЖ ЭХЭЛЖЭЭ
Image
ЦЕГ-аас мэдэгдэл гаргалаа
Image
ШАРСАН МАХ СЭТГЭН БОДОХ ЧАДВАРТ НӨЛӨӨЛНӨ
Image
"ҮНДЭСНИЙ ЦЭЦЭРЛЭГТ ХҮРЭЭЛЭН" ДЭХ ЗАМ, СПОРТ ЦОГЦОЛБОРЫГ НИЙСЛЭЛИЙН ӨМЧИД БҮРТГЭЛЭЭ
Image
Баянзүрх дүүргийн хэмжээнд 7 цэгт нийтийн тээврийн зогсоолыг цогц байдлаар шийднэ
Image
Image

МОНГОЛЫГ МОЛИГОДСОН ХӨРӨНГӨ ОРУУЛАЛТЫН ГЭРЭЭ-2

Оюутолгойн Хөрөнгө оруулалтын гэрээ Монгол Улсад ашигтай, ашиггүйн тухай ярих хэрэггүй юм. Хариулт нь тодорхой болсон. Монгол Улсад ашиггүй. Энэ талаар уул уурхайн мэргэжлийн экспертүүд, томоохон улстөрчид, эдийн засагчид хэдэн жилийн турш байр сууриа илэрхийлж ирсэн. Гэвч “Рио Тинто” энэ бүхнийг үл харгалзан манай зарим “сэхээтэн”-ийг ганцаарчлан болон бөөндөж өөрсдийгөө дэмжүүлэх зэргээр ажилласаар өнөөг хүрсэн билээ.

Харин Монгол Улсын парламент, хууль хяналтын байгууллагууд албан ёсоор Хөрөнгө оруулалтын гэрээ, бусад гэрээг өөрсдийн чиг үүргийн хүрээнд шалган судалсныхаа дүнг олон нийтэд ил болгож эхлээд байна.

Эдгээр хяналт шалгалтын дүнд ерөнхий хэдэн ноцтой зөрчил байгааг илрүүлээд байгаа юм.

Нэг. Татварыг 70 жилээр тогтворжуулж, эрсдэлийг Монгол Улс үүрч байна

Оюутолгой төслийн Хөрөнгө оруулалтын гэрээг байгуулах үеийн ТЭЗҮ 2010-т тусгасан Монголын талын хүртэх татварын хэмжээ болон ногдол ашиг буурсан. “Оюутолгой” ХХК нь Монгол Улсын Засгийн газартай байгуулсан Хөрөнгө оруулалтын гэрээний 2.9 дүгээр зүйлд заасан орлогод ногдуулах татварын маргааныг байнга үүсгэх болсон.

“Оюутолгой” ХХК нь байгуулагдсанаасаа хойш 2009, 2010, 2014, 2017 онуудад татварын иж бүрэн шалгалтад, 2009, 2010, 2014, 2015 онд нэмэгдсэн өртгийн албан татварын илүү төлөлтийг баталгаажуулах шалгалтад хамрагджээ.

Татварын иж бүрэн шалгалтын дүнг дөрвөн удаа хүлээн зөвшөөрөөгүй. Эдгээр нь Татварын маргаан таслах зөвлөл, шүүхээр шийдвэрлүүлэх, цаашилбал ТЕГ-тай эвлэрлийн гэрээ байгуулах замаар шийдвэрлэгдсэн. Хамгийн гол нь дээрх шалгалтуудаар Оюутолгой төслийн Монгол Улсад байрладаггүй албан татвар төлөгчтэй холбоотой асуудал гарч ирдэг. Ер нь бол “Оюутолгой” ХХК нь 2009-2015 онд татварын 3.2 их наяд төгрөгийн зөрчил гаргаж, 443.5 тэрбум төгрөгийн төлбөрийг зөвшөөрөлгүй шүүхэд гомдол гаргасан юм.

Гэтэл, 2009 оны аравдугаар сарын 6-нд байгуулагдсан “Эрдэнэс МГЛ” ХХК болон “Айвенхоу Оюу толгой” /БиВиАй/ Лтд, “Оюу Толгой Нидерланд БиВи”, “Айвенхоу майнз Монголиа Инк” ХХК-ийн хооронд байгуулсан “Хувь нийлүүлэгчийн гэрээ”-ний зарим зүйл заалтууд нь Монгол Улсын Татварын хууль тогтоомжоор заагдаагүй харилцааг нэмж оруулах, үг үсгийг солих, татвар ногдуулах суурийг гажуудуулах, татвар төлөгчийг татвар төлөх үүргээс чөлөөлөх, татвар ногдох орлогоос хасагдах зардлыг шууд тогтоох замаар хууль тогтоомжуудыг зөрчсөн. Хөрөнгө оруулалтын гэрээний заалтуудыг нэмж тодорхойлох, хуулиар тусгайлсан эрх олгоогүй байхад зардлын хэмжээг тогтоох, татвар төлөгчийн зэргийг шилжүүлэх замаар шууд болон шууд бусаар татвар ногдуулах орлогыг бууруулах, татвар төлөхөөс зайлсхийх боломжийг олгожээ.

“Оюутолгой” ХХК-ийн татвар төлөлтийг харвал татварын ачаалал нь Монгол улсын эдийн засаг дахь татварын ачааллаас тав орчим хувиар бага байгаа юм.

Хөрөнгө оруулалтын гэрээ, Хувь нийлүүлэгчдийн гэрээгээр хөрөнгө оруулагчдад зориулсан татварыг 70 жилээр тогтворжуулсан. Ингэхдээ татварын болоод зардлын олон хөнгөлөлт, чөлөөлөлтийг үзүүлжээ. Түүнчлэн хөрөнгө оруулагчийн туслан гүйцэтгэгчид зарим төрлийн хөнгөлөлт үзүүлэхээр гэрээнд заасан байна. Гэсэн атал Монголын тал төслийн санхүүжилтийн хүнд нөхцөл, тухайлбал, зээл, түүний өндөр хүү, хүүгийн хүү, зээлтэй холбогдсон зардал, шимтгэл зэрэг дарамтыг үүрч байгаа юм.

Хоёр. Зэсийн баяжмал борлуулах гэрээг Монгол Улсаас нууцлаад байгаагийн шалтгаан юу вэ?

Мөн “Оюутолгой” ХХК нь баяжмал борлуулах гэрээг Монголын талаас нууцалж байгаа нь экспортын бүтээгдэхүүний үнэ бодитой эсэхэд эргэлзээ төрүүлж буй юм.

Баяжмал борлуулах явцад Монголын төрөөс тавих хяналт сул байгаагаас болж борлуулалтын орлогыг үнэн зөв тодорхойлж чадалгүй өнөөг хүрсэн байгаа юм. УИХ-ын ажлын хэсэгт ч “Оюутолгой” ХХК-ийнхан зэсийн баяжмал борлуулах гэрээгээ үзүүлэхээс татгалзсан байна.

Тиймээс “Оюутолгой” ХХК-ийн зэсийн баяжмал борлуулах гэрээг гаргуулан авч дүгнэлт хийх нь нэн тэргүүний ажил болж байгаа юм. Түүний дараа  экспортын баяжмалыг борлуулах нэгжийг Улаанбаатарт байрлуулах, борлуулалтын зардлыг бууруулах арга хэмжээг авах хэрэгтэй болж байгаа ажээ.

“Оюутолгой” ХХК нь Монгол Улсын Геологийн төв лаборатори, Гаалийн төв лабораторийн шинжилгээний дүнг тоодоггүй. Харин “Оюутолгой” ХХК нь зэсийн баяжмалын урьдчилсан болон эцсийн төлбөр тооцоо хийхдээ “Рио Тинто”-гийн гэрээт Австралийн “Эй Эл  Эс” ALS лаборатори болон БНХАУ-ын “Эс Жи Эс” лабораторийн дүнг ашигладаг байна.

Нийт борлуулалтын орлого “Ачаа тээврийн зөрүү” гэдгээр ихээхэн хэмжээгээр хасагддаг байна. Энэ нь Оюутолгойн үр ашгийг бууруулсаар иржээ. Тиймээс Монгол Улсын Засгийн газар нь Оюутолгойн борлуулалтын гэрээнүүдийг гаргуулан авч, судлаад зардлыг бууруулах арга хэмжээ авах ёстой гэж УИХ-ын ажлын хэсэг үзжээ.

Гурав. Говийн усыг үлэмж хэмжээгээр хяналтгүйгээр ашиглуулж байна

Хөрөнгө оруулалтын гэрээний 4.8, 4.10 дахь заалтуудад Оюутолгой төслийн шууд болон шууд бус нөлөөлөлд өртсөн иргэдийн асуудлыг анхаарах, тэдэнд нөхөн төлбөр олгох тухай тусгасан. “Оюутолгой” ХХК төслийн шууд болон шууд бус нөлөөлөлд өртсөн малчин өрх бүртэй нүүлгэн шилжүүлэх, нөхөн төлбөр олгох гэрээ байгуулсан боловч эдгээр гэрээний хүрээнд хэдий хэрийн нөхөн төлбөр олгосон талаар тодорхой мэдээлэл байхгүй. Ханбогд сумын ЗДТГ-аас ч хяналт тавиагүй.

Засгийн газрын 2011 оны 175 дугаар  тогтоолд Оюутолгой төслийг хэрэгжүүлэх зорилгоор гүний усны шугам хоолойг тусгай хэрэгцээнд авч, хилийн заагийг тогтоосон. Дээрх тогтоолыг батлах замаар “Оюутолгой” ХХК-д ашигтай нөхцөл байдал үүсгэж, говийн гүний цэвэр усыг хяналтгүйгээр үлэмж хэмжээгээр ашиглуулж байгаа нь говийн гүний усны нөөцийг багасгах, улмаар эдийн засгийн хохиролд оруулах асуудлыг дагуулж буй ажээ.

Дөрөв. Нэмэлт санхүүжилтээр 500 сая доллар,  менежментийн үйлчилгээний төлбөр нэрээр 2.0 тэрбум доллар “Рио Тинто”-д алдах уу

Түүнчлэн “Рио Тинто”-гийн санхүүжилтийн баталгааны шимтгэл болох 1.9 хувийг төслийн санхүүжилтийн 4.3 тэрбум ам.долларын дүнд тооцох ёстой байтал бусад хүү шимтгэлийн дүнг нэмсэн дүнгээс тооцож, улмаар 215 сая ам.долларыг нэмж авахаар тохирсон байна.

Цаашид авах нэмэлт санхүүжилтэд энэхүү аргачлалаар тооцож явбал “Рио Тинто” компани 500 орчим сая ам.долларыг нэмж авахаар байна.

Дээр дурдсан бодитой тооцоогоор хөдөлбөргүй нотлогдож байгаа “Рио Тинто” компанийн зүй бус үйл ажиллагаа, үйлдэл нь ганцхан энэ удаа гарч байгаа тохиолдол биш. Энэхүү зөрүүтэй, будилаантай асуудал Хөрөнгө оруулалтын гэрээ, Хувь нийлүүлэгчдийн гэрээний нөхцөлтэй холбоотой учир гэрээний зарим зүйл заалтыг нягтлан үзэж зөвөөр шийдэх ёстой гэж УИХ-ын ажлын хэсэг үзсэн байгаа юм.

Үүнээс гадна нэг төрлийн үйлчилгээ үзүүлээд түүнийхээ төлбөрийг хоёр өөр нэрээ давхардуулан нэхэмжлэн авч буй ноцтой асуудал илэрсэн.

“Рио Тинто” компанийн үйлчилгээний төлбөрийг Хөрөнгө оруулалтын гэрээгээр тохирсон менежментийн үйлчилгээний төлбөрөөс тусад нь нэхэмжлэн авч буй нэмэлт төлбөр юм. Энэ нь менежментийн үйлчилгээ давхцаж, Монголын талын хүртэх өгөөжид сөргөөр нөлөөлж, цаашид уурхайн ашиглалтын нийт хугацаанд 2.0 тэрбум гаруй ам.доллар болох магадлалтай байна. Ийнхүү нэмэлт төлбөр тогтоож, “Рио Тинто” компани зардлаар дамжуулан өөрт ногдох үр ашгийг нэмэгдүүлж байгааг зогсоох, Монголын талын ногдол ашиг авах боломжгүй болгож байгаа санхүү, захиргаа, удирдлагын зардлыг эргэж харах, Монголын талд үүрүүлэх  дээд хэмжээ, хувийг тохирох, эсвэл бүтээгдэхүүн хуваах буюу рояалти татвар авах зохицуулалт руу шилжих шаардлагатай гэж УИХ-ын ажлын хэсгээс дүгнэсэн байна.

Ер нь бол “Рио Тинто” компанитай байгуулсан Хөрөнгө оруулалтын гэрээгээр хөрөнгө оруулагч “Рио Тинто” компанид тус уурхайн нийт зардлын зургаан хувьтай тэнцэх менежментийн төлбөрийг жил бүр олгохоор тохиролцсон. Бизнесийн сонгодог зарчмын дагуу аливаа хөрөнгө оруулагч нь хөрөнгө оруулалтынхаа үр шимийг ногдол ашгаараа хүртдэг. Гэтэл ийм өндөр хэмжээний менежментийн төлбөр нэмж олгодог явдал дэлхийд Монголоос, Монголын Оюутолгойгоос өөр газарт байдаггүй. Иймд Хөрөнгө оруулалтын тухай хууль, бусад хуулиудад яаралтай тусгаж менежментийн төлбөрийг олгохыг хориглох ёстой болж байгаа юм.

Тав. Оюутолгойн монгол ажилчид гадаад ажилчдаас 5-15 дахин бага цалин авдаг

Нийгмийн даатгалын шимтгэл, цалингийн тухайд “Спэйшлайзд Карьер Консалтинг” компанийн цалингийн дунджийг “Оюутолгой” ХХК-ийн монгол ажилтны сарын цалингийн дундажтай харьцуулахад дөрөв дахин бага байна.

Харин “Оюутолгой” ХХК-ийн гадаад ажилчдын цалингийн дунджаас монгол ажилчдынх 5-15 дахин бага байна.

Энэ нь Хөрөнгө оруулалтын гэрээний 16 дугаар зүйлийн 16.35 дугаар зүйл дэх тодорхойлолтод заасан зарчим үйлчлэхгүй байна гэсэн үг.

Үүнээс гадна Эрдэс баялгийн мэргэжлийн зөвлөлийн өргөтгөсөн хуралдааны тэмдэглэлд ТЭЗҮ-ийг “засвартай” хүлээн авах гэсэн шийдвэр гаргасан нь журам зөрчсөн гэж үзэж болохоор юм байна.

АМГ-ын даргын 2015 оны арваннэгдүгээр сарын 6-ны өдрийн “ТЭЗҮ-ийн эдийн засгийн хэсгийг хүлээн авах тухай”  т/109 дүгээр тушаал нь Эрдэс баялгийн мэргэжлийн зөвлөлийн дүгнэлтэд хүлээн авах талаар уламжлаагүй байхад Оюутолгойн зэс, алтны бүлэг ордыг ашиглах ТЭЗҮ-ийн эдийн засгийн хэсгийг хүлээн авах шийдвэр гаргасан. Ингэснээр Ашигт малтмалын тухай хуулийн 48 дугаар зүйлийн 48.4 дэх хэсгийг зөрчжээ.

Мөн Түгээмэл тархацтай ашигт малтмалын нөөц ашигласны төлбөрийг Өмнөговь аймгийн Ханбогд сумын Засаг даргын 2017 оны арванхоёрдугаар сарын 22-ны өдөр байгуулсан гэрээ нь Түгээмэл тархацтай ашигт малтмалын тухай хуулийг бүхэлд нь зөрчсөн үйлдэл болсон байна.

Хөдөлмөрийн аюулгүй байдлын ажиллагааны тухайд МХЕГ-аас 4.1.2 кодтой хяналтын хуудсаар шалгалт хийхэд “Их эрсдэлтэй” дүгнэгдсэн. Энэ нь 2017, 2018 онуудад үйлдвэрлэлийн осол гарсантай холбоотой ажээ.

Дубайн гэрээний талаар УИХ-ын ажлын хэсгээс “…Энэхүү шийдвэрийг Ерөнхий сайд нь Засгийн газрын тухай хуулиар тогтоосон журмыг зөрчиж Засгийн газрын бүтцийн байгууллагуудаар хэлэлцүүлэлгүй шууд төрийн өмчийн компанийн хоёр захиралд гарын үсэг зурах эрхийг олгосон байдаг. Эрх олгосны дагуу хоёр захирал Далд уурхайн бүтээн байгуулалт, санхүүжилтийн төлөвлөгөө /Дубайн гэрээ/-нд гарын үсэг зурсан” гэж дүгнэжээ.
 

Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин
Б.Дамдин-Очир

СЭТГЭГДЭЛ

Comments


Fatal error: Call to undefined function write_cache() in /var/www/html/xac/ww.focusmedee.mn/cache_footer.php on line 6