Эхлэл        Байгаль орчин        Боловсрол        Гэмт хэрэг        Гэр бүл        Нийслэл        Орон нутаг        Хөдөө аж ахуй         Хууль, эрхзүй        Шашин        Эрүүл мэнд
Image
Apple компани 399 ам.долларын үнэтэй iPhone худалдаанд гаргалаа
Image
Д.БАТТӨР: МИАТ компани нэмэлт орлого олохын тулд олон улсын карго нислэг, гадны агаарын тээвэрлэгчийн онгоцнуудыг засварлаж байна
Image
Шинэ хөдөөгийн жентельмэн
Image
Фото: АНУ-ын жагсагчид CNN-ийг эвдлэн сүйтгэлээ
Image
Гурван сартай охинтойгоо хамт амиа хорлосон эмэгтэйн гэрээс ГЭРЭЭСЛЭЛ олджээ
Image
Хүүхдүүдтэйгээ хамт аялалд явах нь тэдний сурлагад эерэг нөлөө үзүүлдэг
Image
Мөрөөдлийн зүйл: Алдарт анимуудын архитектурыг харуулсан “Anime Architecture” ном
Image
Эдвард Хоппер - коронавирусын үеийг төгс илэрхийлэх зураач
Image
Gucci загварын долоо хоногуудад оролцохгүй
Image
Олимпыг COVID-19-ийг ялан дийлсэн баяр болгон хийх саналыг Япон гаргажээ
Image
Ерөнхийлөгч нэр дэвшиж буй зөвлөхүүдээ үүрэгт ажлаас нь чөлөөлжээ
Image
Улсын дугаар нь 5, 0-өөр төгссөн тээврийн хэрэгсэл эзэмшигчийн татвараа төлөх хугацаа дуусахад 2 өдөр үлдлээ
Image
“Увертюра” хамтлагийн тоглолтыг шууд дамжуулна
Image
Яармагийн замд хурд хэтрүүлсэн жолоочийг саатуулжээ
Image
Албан хаагчдыг байршил харгалзахгүй байранд оруулахаар төлөвлөжээ
Image
Тоглоом хүүхдийг харааны болон гарын хөдөлгөөний эвсэлтэй болгодог
Image
Хүний ур ухаан дуусашгүйг илтгэх орчин үеийн гайхалтай уран баримлууд
Image
Холливудын кино бүтээгчид хэрхэн өнгөөр "нааддаг" вэ?
Image
Ямар ч үнэтэй авсан "хямд" харагддаг 10 төрлийн хувцас
Image
Монгол Улсын гадаад өр I улирлын байдлаар 30.5 тэрбум ам.доллар байна
Image
Карантины үеэр хэрхэн гэртээ хүүхдийн баяр зохион байгуулах вэ?
Image
Та үүнийг мэдэх үү?: Эмэгтэй хүний бие
Image
Б.Болдсайхан: Нэг биш хэдэн зуун хүүхдэд мэс засал хийж, эрүүл болгомоор байна. Та бүхэн туслаач
Image
Хүүхдийн баяраар хүүхдүүддээ зориулан бэлтгэх 5 хялбар жор
Image
Хүүхдийн сэтгэл хөдлөлтэй холбоотой таны мэдэх ёстой зүйлс
Image
Хорио цээртэй үед бид ингэж сонгуулиа өгнө
Image
Дэлхий даяар нийт халдвартай хүний тоо ЗУРГААН САЯЫГ давлаа
Image
Сонгогчдын нэрийн жагсаалтад бүртгэгдсэн эсэхээ ингэж баталгаажуулаарай
Image
Грек 29 орны жуулчдад хилээ нээнэ
Image
“Дүрслэх урлагийн хөгжилд хувь нэмрээ оруулахаар зорьж байна”
Image
ВВС: Бидний мэдэх Хонконгийн төгсгөл ирлээ
Image
Д.Нямхүү: Нэг хүн эдгэрч ХӨСҮТ-өөс гаран, дараагийн ажиглалт руу шилжлээ
Image
Шатахууны үнэ буурсан ч мах, ногооны үнэ өсчээ
Image
44 дэх иргэнээ эмчиллээ
Image
ЭМЯ-наас ээлжит мэдээллийг өглөө
Image
Сургуулиуд хичээллэхгүй байгаа ч засвар үйлчилгээгээ хийжээ
Image
Мал төллөлт 71,8 хувьтай байна
Image
Сурагчид өөрсдийн оёсон амны хаалтыг хандивлав
Image
Д.Баттөр: Миат компани нэмэлт орлого олохын тулд олон улсын карго нислэг, гадны агаарын тээвэрлэгчийн онгоцнуудыг засварлаж байна
Image
Нийслэлийн төрийн байгууллагуудын ажил 08.00 цагаас эхэлнэ
Image
Ажилтан, алба хаагчдад цахим сургалт зохион байгууллаа
Image
Хөдөлмөрийн баатар Ё.Норовсүрэн: Нийгэм хөгжиж, сайхан болж байна
Image
Газар тариалангийн 1000 гаруй АНН, иргэнд 17.1 тэрбум төгрөгийн дэмжлэг үзүүлжээ
Image
Согтуугаар жолоо барьсны улмаас хоёр хүүхэд хүндээр гэмтсэн ноцтой осол гарчээ
Image
Тамхины эсрэг хуулийн тэрслүү заалтууд
Image
Улаанбаатарын хүмүүс: Дундаж цалин авч цаг наргүй ажилласнаас хүүхдүүдээ өөрөө өсгөх нь чухал гэж боддог
Image
Энэтхэгт сармагчингууд Covid-19 шинжилгээний сорьцыг булаан зугтаажээ
Image
Энэ оны эхний улиралд эдийн засаг арван хувиар агшив
Image
Форбс сэтгүүл Кайли Женнерийг тэрбумтнуудын жагсаалтаас хасаж байгааг зарлажээ
Image
Аллага үйлдсэн цагдаад хүн амины хэрэг үүсгэж, Миннеаполис хотод хөл хорио тогтоожээ
Image
Д.Дагвадорж: Эх оронч миний шүтээний сүнс амирлах болтугай!
Image
“Эх орноосоо урвасан” гэх хэргийн цаана…
Image
Иргэн бүрт хүрэх томоохон худалдааны төв нээлтээ хийнэ
Image
"Сити Их сургууль-Сошиал Солиорол"-ийг авьяас гэж андуурав
Image
Солонгос улсад ажиллаж байгаа эмэгтэй эрчүүддээ хандаж хэлсэн үг
Image
С.Гантогоо "Тарагтай боов"-ийг чимнэ
Image
МАХН-ын дарга СЕХ-нд бичиг баримтаа хүргэлээ
Image
“Автомашингүй өдөр”-өөр томоохон зах, худалдааны төвүүд амарна
Image
Хуулийн байгууллагууд иргэдэд үйлчилж байна
Image
Н.Цэлмүүн "Улаанбаатар Марафон 2018"-д хүч үзнэ.
Image
“МОД ТАРИХ ҮНДЭСНИЙ ӨДӨР”-ИЙГ ОРОН ДАЯАР ЗОХИОН БАЙГУУЛНА
Image
Хосуудын туршиж үзэх 64 байрлал
Image
ӨНӨӨДӨР “ОЛОН УЛСЫН СУВИЛАГЧДЫН ӨДӨР” ТОХИОЖ БАЙНА
Image
“ТАТВАР БИДНИЙ АМЬДРАЛД” УРАЛДААНЫ ДҮН ГАРЧЭЭ
Image
Өнөөдөр гахай өдөр
Image
Жүжигчин Ариукаагийн нөхөр шүүгч Наранзунг доромжлов
Image
Гэртээ хүнсний сода хэрэглээд, 10 насаар хурдан залуужаарай! Яг энэ заавраар нь хийгээрэй!
Image
Хөрсний бохирдол нь гэр хорооллын 200 000 нүхэн жорлонгоос зонхилж үүсчээ
Image
ЕС-ын айлчлал үргэлжилж байна
Image
18 настай модель бүсгүй дөнгөж танилцсан эмчтэй секс хийсний дараа нас баржээ
Image
Орхон аймаг өрсөлдөх чадвараараа тэргүүллээ
Image
“Фэйсбүүк” 3000 хүнийг хөлсөөр ажиллуулж байна
Image
Тэргүүн хатагтайн эрэлд
Image
Номоор амьсгалсан өдрүүд эхэллээ
Image
Д.Цогтбаатар: Хэт үндсэрхэг, туйлширсан үзлийг хамгийн сайн барих үзэл бол зүүн төвийн үзэл баримтлал
Image
Усыг хэзээ уухыг, хэдий хэмжээгээр уухыг хүний бие организм өөрөө мэддэг
Image
Элгэнд юу сайн болон элэг юунд дуртай вэ ? Хадгалаад аваарай
Image
Хятадууд Саран дээр амьдрахаар бэлтгэж байна
Image
Манай улсын нутгаар түүхий нефть тээвэрлэж эхэллээ
Image
БАЯНХОНГОРТ ОХУ-ЫН СОЁЛ, ШИНЖЛЭХ УХААНЫ ТӨВИЙН САЛБАРЫГ БАЙГУУЛЛАА
Image
Нефтийн үнэ 50 ам.долларт хүрэв
Image
К2 УУЛЫН ОРГИЛД АВИРАХААР ЗОРЬЖ БУЙ Б.ГАНГААМААД ТӨРИЙН ДАЛБАА ГАРДУУЛАВ
Image
Ходоод эмчилдэг ТОП 10 хүнс
Image
ХАМГИЙН ӨНДӨР ОРЛОГОТОЙ ХӨГЖИМЧДИЙН ЖАГСААЛТЫГ ГАРГАЖЭЭ
Image
МАН-ЫН БААСАН ДЭЭР АН ХАЛТИРЛАА
Image
АНЖЕЛИНА ЖОЛИ ҮХЭЖ БАЙНА…
Image
Жүжигчин Б.Амараа одонгийн хүүхдээ өлгийдөн авлаа
Image
ЭДИЙН ЗАСГИЙН КОМИССЫН ЧУУЛГАН БОЛЖ БАЙНА
Image
ЦӨМИЙН ЗЭВСГИЙГ ХОРИГЛОХ ТУХАЙ ГЭРЭЭНД ГАРЫН ҮСЭГ ЗУРЖЭЭ
Image
Цасаар шуурна
Image
Н.Алтанхуягаас байцаалт авч байна
Image
Н.Цэрэнбат:Монгол Улс хүлэмжийн хийн ялгарлыг 14 хувиар бууруулах зорилтоо ахиулан 22.7 болгож өсгөлөө
Image
Шивээсээр "бүрхэгдсэн" хосууд
Image
Тэр шөнө үнэхээр богинохон, тэр хэрээрээ дэндүү таатай байлаа...+18
Image
НААДМЫН НЭЭЛТ, ХААЛТ, ХҮНДЭТГЭЛИЙН КОНЦЕРТЫН НАЙРУУЛАГЧДЫГ СОНГОН ШАЛГАРУУЛНА
Image
ОХУ-ЫН "С-300" ПУУЖИНГИЙН СИСТЕМҮҮД СИРИД ХҮРЧЭЭ
Image
МЕКСИКТ СОНГУУЛИЙН ӨДӨР УЛС ТӨРИЙН НАМЫН ГИШҮҮНИЙ АМИЙГ ХӨНӨӨЖЭЭ
Image
Ж.Эрдэнэбат: Энэ онд хураан авах ургацын хэмжээг нэмэгдүүлэхэд анхааран ажиллаж байна
Image
Мисс Ц.Энхжин авьяасын төрөлд бий биелгээ, аман хуур, хөөмийгөөр оролцоно
Image
П.ОЧИРБАТ: “АЛТ” ХӨТӨЛБӨРТӨӨ БИШ МОНГОЛЫН БАЯЛГИЙГ ХУВААЖ ИДЭХ ГЭСЭН ТӨРИЙНХНИЙ ДУНДАХ ӨРСӨЛДӨӨНИЙ ХЯМРАЛ ЮМ
Image
2340 ДОЛЛАРААР АВЧ БАЙСАН М-14Д2 ТОСЫГ Д.ЖИГЖИДНЯМАА 10.3 САЯ ТӨГРӨГӨӨР АВДАГ БОЛЖЭЭ
Image
Хамгийн том гаратай эмэгтэй
Image
Гурван өдөр дугаарын хязгаарлалт үйлчлэхгүй
Image
ЗАСГИЙН ГАЗРЫН НИЙТ ХӨРӨНГӨ ӨНГӨРСӨН ОНД 14.2 ИХ НАЯДААР ӨСЧЭЭ
Image
''ХОГОО АНГИЛЖ ХОТОО ЦЭМЦИЙЛГЭЕ'' УРИАН ДОР ХОГ, ХАЯГДЛАА АНГИЛАН ЯЛГАЖ ЭХЭЛЛЭЭ
Image
Жастин Биберийн дүү хоккейгоор хичээллэж эхлэв
Image
УИХ-Д ТАРАХААС ӨӨР СОНГОЛТ ҮЛДСЭНГҮЙ
Image
А.Баярцэцэгт “Мулан” кинонд шалгуулах хүсэлт тавьжээ
Image
ОУВС-ГИЙН МОНГОЛ УЛСЫГ ХАРИУЦСАН ГҮЙЦЭТГЭХ ЗАХИРЛЫГ ХҮЛЭЭН АВЧ УУЛЗАВ
Image
Ертөнц дахины тайлагдашгүй нууцаас
Image
Image

WSJ: Монголчууд Японы сүмо бөхийг хэрхэн эзэлсэн бэ

“Wall street journal” сонины вэб сайтад манай сүмо бөхчүүдийн тухай “Монголчууд Японы сүмо бөхийг хэрхэн эзэлсэн бэ” хэмээх нийтлэл гарсныг орчуулан хүргэе. Уг нийтлэлийг Нина Вэгнер бичсэн байна.

-Монголын бөхчүүд 2003 оноос хойш сүмогийн дээд цол ёкозүнаг хүртэж, ноёлож байна-

Хөдөө нутагт малын захад өссөн Нанжидсүрэнгийн Даваажамц шиг олон хөвгүүн сүмо бөхөд их амжилт үзүүлэхийг хүсэн мөрөөддөг. 17 настай тэрбээр ярихдаа “Би анх 7 настайдаа сүмогийн тэмцээнд оролцож, түрүүлж байлаа. Энэ цагаас хойш сүмо бөхийн бэлтгэл хийж байна” гэв.

Мэргэжлийн сүмо бөхийн тэмцээн Японд болдог. Харин энэ бөхийн шилдэг сурагчид монголчууд л байна. 2006 оны нэгдүгээр сараас 2016 оны нэгдүгээр сар хүртэл Японы мэргэжлийн сүмо бөхийн 58 башёгийн 56-д нь Монголын сүмоч түрүүлжээ. Дээд цол нь ёкозүнаг 2003 оноос хойш зөвхөн монголчууд хүртэж, тэргүүлэх зэрэглэлд бичигдэн барилдаж буй.



Энэ оны нэгдүгээр сарын башёд Японы сүмоч түрүүлсэн юм. Энэ нь сүүлийн 10 жилд үзүүлээгүй амжилт бөгөөд өнгөрсөн есдүгээр сард дахин нэг япон сүмоч дээд зиндаанд түрүүлжээ. Тиймээс ёкозүна цол олгох асуудал хүртэл яригдсан юм. Гэвч арваннэгдүгээр сарын башёд япон бөх өндөр амжилт үзүүлж чадсангүй.

Монголчууд энэ спорт руу хошуурах болсны нэгэн шалтгаан нь япончуудтай ч холбоотой юм. 2003 онд Японы Сүмо бөхийн холбооноос гадаадын бөхчүүдэд тавих тооны хязгаарыг баталсан. Тэнд өгүүлснээр сүмогийн сургууль бүрт 43 япон сүмочдод 1 гадаадын сүмоч байх ёстой хэмээн заасан байна. Гэвч энэхүү тооны хязгаарын өчүүхэн зай завсараар монгол хөвгүүд багтсан төдийгүй давамгай байдал бий болгожээ.
Сүмогийн үнэнч үзэгч Харүми Канаяа “Монголчууд бие бялдрын хувьд хүчтэй бөгөөд сэтгэл зүйн хувьд давуу байж чаддаг. Харин япон сүмочдын сэтгэл зүй сул дорой байдаг” гэв.

Магадгүй түүний тайлбар нь эдийн засгийн нөхцөл байдалтай салшгүй холбоотой болов уу. Японд бол сүмо бөхөөр хичээллэж карьер хөөнө гэдэг тийм ч сонирхолтой биш. Сүмогоор хичээллэдэг залуус 05:30 цагт босч, хатуу сахилга батын дор бэлтгэлээ хийдэг. Тэрчлэн анхлан суралцагчид автомашин жолоодох эрхгүй байдаг. Мөн гадуур гарахдаа хатуу ултай модон гутал, хөвөн даавуугаар хийсэн кимоно өмсөж явах ёстой ба хатуу дэг жаягийг мөрдөж тэргүүлэх бөхдөө захирагддаг.

Залуу сүмочид цалин авдаггүй. Харин өндөр цолтой сүмочдын жилийн орлого нь ойролцоогоор 400000 ам.долларт хүрдэг. Энэ нь Япон шиг амьдралын өртөг өндөр улсад ч их мөнгө юм.

Дээрх орлогын хэмжээ Монголд ихээхэн таатай сонсогдох нь гарцаагүй. Учир нь энэ улсад инфялци тогтмол өсч байдаг бөгөөд дундаж цалингийн хэмжээ харамсалтай нь 383 ам.долларт хүрч, ажилгүйдлийн түвшин 10 хувь орчимд хүрсэн байна. Дэд бүтцийн хувьд хатуу хучилттай авто замын сүлжээ тааруу. Тэрчлэн, цаг уурын эрс тэрс нөхцөл байдалд нүүдэлчид амьдардаг. Цагаачлалын олон улсын байгууллагын мэдээгээр Монголын эдийн засгийн таагүй нөхцөл байдлаас шалтгаалан сүүлийн 20 жилд гадаадад ажиллахаар явсан иргэдийн тоо эрс нэмэгджээ.

Гуравхан сая иргэнтэй Монгол улсаас төрөн гарсан сүмочид зодог тайлж эх орондоо очоод баян чинээлэгт тооцогдож байна. Тэд бизнес эрхэлж үл хөдлөх хөрөнгө худалдан авч, парламентын гишүүн хүртэл болж амжжээ.

Асашёрюү нэрээр мэргэжлийн сүмод барилддаг байсан Д.Дагвадоржийн түүхийг Монголын хөвгүүд бүгд мэддэг. Тэрбээр 2003 онд  Японы мэргэжлийн сүмо бөхийн ёкозүна болсон Монголын анхны иргэн юм. Олон олон амжилтыг шинэчлэн тогтоосон Д.Дагвадорж солир мэт хурдан хугацаанд амжилт олсон байдаг. Түүний бардам зан, бүдүүлэг маягийн зан авир нь Японд үзэн ядагдах болсон ба 2010 онд Монгол руугаа буцаж ирэхэд түүнийг иргэд халуу дотноор хүлээн авчээ. Эх орондоо ирснээс хойш бизнес эрхэлж, одоо түүний хөрөнгийн хэмжээ 50 сая ам.доллараар үнэлэгдэж байна. Өнөөдөр Д.Дагвадорж Монголын залуусыг сүмо бөхөөр хичээллүүлэх ажлыг хийж, өсвөрийн чөлөөт бөхийн олон улсын “Асашёрюү цом” тэмцээнийг жил тутамд зохион байгуулж байгаа юм.

Н.Даваажамц  үеийнхээ хөвгүүдийн адил Асашёрюүг телевизээр үзэж өссөн. Монголчууд эртнээс өөрсдийн гэсэн бөхийн төрлөөр барилдаж ирсэн бөгөөд сүмогоор хичээллэх нь тийм ч том дэвшил биш. Монгол бөхийн барилдааны арга техник нь Олимпоос чөлөөт бөхийн төрөлд ес, жүдо бөхөөр найман медаль хүртэхэд хувь нэмэр болсон болов уу. Өнгөрсөн зун “Рио 2016” олимпийн наадмаас хүрэл медаль хүртэх гэж байсан чөлөөт бөхийн багийнхан тус тэмцээнийг бужигнуулсан юм. Хоёр дасгалжуулагч нь шүүгчийн шийдвэрийг эсэргүүцэж дэвжээнд хувцсаа тайлж эсэргүүцлээ илэрхийлсэн билээ.

Монголын үндэсний бөхийн барилдаанаас сүмо рүү хөрвөхөд тун хялбар. Монголын бизнесмэнүүд сүмо бөхийн бэлтгэлийн бааз байгуулсан байна. 2015 оны арванхоёрдугаар сард тус бааз Улаанбаатар хотод нээгдэж, Монголын хоёр ёкозүна залуучуудын тэмцээнийг нээж байв. Энд сүмогоор хичээллэдэг залуусын мөрөөдөл нь мэргэжлийн сүмод орох бөгөөд Японы аль нэг их сургуулийн тэтгэлэг олох явдал юм.

Залуу хөвгүүд сүмог дэлхийд танигдах, бизнес хийж мөнгө олох гэх мэт олон зүйлд хүрэх нэгэн том шат гэж харж байна. Нэгэн жишгийг дурдахад одоо 32 настай, 160 гаруй кг жинтэй У.Бямбажав 2001-2005 онд Японд мэргэжлийн сүмо бөхөөр барилдсан юм. Тэрбээр сүмод дээрээсээ гурав дахь  том зиндаанд хүрч барилдаж байсан бөгөөд бэртлийн улмаас зодог тайлж Холливудад шинэ карьер хөөсөн. У.Бямбажав “Ocean’s 13” кинонд дүр бүтээж, “The Bachelorette” болон “America’s Got Talent” шоунд оролцож байжээ. Одоо тэрбээр Холливудад амьдардаг юм.

Орчуулсан Т.Мунаа

СЭТГЭГДЭЛ

Comments


Fatal error: Call to undefined function write_cache() in /var/www/html/xac/ww.focusmedee.mn/cache_footer.php on line 6